English | عربی | Kurdî دواهەواڵ
ڕاستەوخۆ  
 
دەستورێ عیراقێ رێکێ بـ سه‌ربه‌خۆیا کوردستانێ دده‌تن
2017-10-01 [10:25 AM]

نڤیسینا: کاوار حەمید باڤی



ده‌ستور ئەو گرێبه‌سته‌کا جڤاکی یا د ناڤبه‌را خه‌لکی و ده‌ستهه‌لاتێ دا یە، و ژبه‌ر هندێ لـ گۆپیتکا هه‌ره‌مێ یاسایی یێ هه‌ر وه‌لاته‌کی دهێته‌دانان، گەلەك رێز لێ دهێته‌گرتن چونکی خه‌لکی ده‌نگێ خۆ یێ پێ دایێ و ئه‌و خواست و داخوازێن خه‌لکی نه‌ و سەرپێچیا وی تاوانەکا مەزنە و سەرپێچیکار ئێکسەر رووی بـ رووی بەرسینگێ دادگەها بلندا وەلاتی دبیت، ئەڤجا مە دڤێت دیار بکەین کو د دەستورێ عیراقێ دا رێك بـ مافێ چارەنڤیساز بۆ گەلێ کورد و هەمی پێکهاتەیێن دی د چارچوڤێ عیراقێ دا هاتیەدان. بۆ سەلماندنێ ژی مە دڤێت دیار بکەین کو لـ دوماهی رێزا دیباجا ده‌ستورێ عیراقێ یا کو پشکەکە ژ دەستوری دبێژیت (پابه‌ندبوون بـ ئه‌ڤی ده‌ستوری دێ ئێکه‌تیا ئازادانه‌ یا گه‌ل و خاك و سه‌ره‌وه‌ری یا عیراقێ پارێزیت) و د مادەیێ ئێك یێ دەستوری دا لـ دوماهی دەستەواژە هاتیە (ئەڤ دەستورە دێ ئێکپارچەیا عیراقێ پارێزیت). لـ ڤێرە وەسان دیار دبیت ئەگەر ئەڤ دەستورە وەکی هەی نەهاتە بجهـ ئینان و لایەن و پێکهاتەیێن سیاسی لـ عیراقێ یێن د دەستهەلاتێ دا پێڤە پابەند نەبوون رێك بـ پارچە پارچەبوونا عیراقێ و نە پاراستنا سەروەریا وێ دهێتەدان. ئەڤجا ئەم دێ چەند نموونەیەکێن بچویك دەین لـ سەر پابەندنەبوون و بجهـ نەئینانا مادەیێن دەستورێ عیراقێ، و ئەڤێ چەندێ سەلمینن کو دەستور نەهاتیە بجهـ ئینان و بتنێ وەکی دهێتە گۆتن (نڤیسینە لـ سەر لاپەران) یان ژی مادەیا د بەرژەوەندیا دەستهەلاتگێرا دابیت بجهـ دئینن و مادەیا د بەرژەوەندیا وان دا نەبیت بـ ئاشکرایی ژێ دهێتە دهێتەلادان و بێ سەرپێچیکار بهێنە سزادان یان لـ بەرامبەر دادگەها بلند دەستوری لـ عیراقێ بەرپرسیار ببین، وەکی : لـ مادەیێ چوارێ و د ئێکەم بەندا هاتیە (زمانێن عەرەبی و کوردی دوو زمانێن فەرمی نە د عیراقێ دا)، و پێدڤی یە زمانێ کوردی بـ ملێ زمانێ عه‌ره‌بی فه‌رمی بیت، بەلێ د راستی دا زمانێ کوردی بتنێ مایه‌ لـ سه‌ر لوگو و ئارمان و لـ ڤێ دوماهێی لـ سەر هندەك دانەیێن پارەیی ژی هاتیەدانان و د هەمان مادە دا هاتیە دەرئێخستنا رۆژنامەیەکا فەرمی یە بـ هەردوو زمانان کوردی و عەرەبی و دیسان لـ قوتابخانا دڤێت بهێتە خواندن لـ هەمی عیراقێ، بەلێ بتنێ ئەڤە گۆتن و نڤیسین بووینە و کریار پێ نەهاتیەکرن. لـ مادەیێ حەفتێ دا هاتیە نابیت رێك بـ دروستبوونا هەمی رەنگە هێزەکا نەژادپەرستی بهێتەدان و سەرەرایی هندێ بـ بریارا حکومەتێ و بـ فەتوایا مەرجعێ شیعان عەلی سیستانی هێزا حشد الشعبي هاتە دروستکرن و بتنێ هێزەکا شیعی یە و نەژادپەرێسە و گەلەك کار و رەفتار کرینە کو دویر ژ ئەتەکێت و یاسایێن سەربازی..!
د مادەیێ نەهێ دا ئاماژە کریە کو دڤێت هێزێن چەکدارێن عیراقی و دەزگەهێن ئاسایشی ژ هەمی پێکهاتەیێن گەلێ عیراقێ پێك بێن و پێدڤی یە هاوسەنگی و رێژەیا نووینەراتیا پێکهاتەیان بێ جوداهی لـ بەرچاڤ بهێنە وەرگرتن، بەلێ هژمارا کوردان د ئەڤان سازیان دا لـ هندەك دەڤەران هەر نینە و دیسان رێژەیا وان لـ بەرچاڤ نەهاتیە وەرگرتن و دبیت یا پێکهاتەیێن دی ژی بـ ئەوی رەنگی بیت، و هەر هەمان مادە ئاماژە بـ دروستکرنا ملیشیاتێن سەربازی ژ دەرڤەی هێزێن چەکدار کریە و رێك پێ نەدایە و دیسان ئەڤرۆ چەند هێز هەنە ژ دەرڤەی هێزێن چەکدار و ملیشیاتن و بـ کەسان ڤە د گرێدایی نە بـ ناڤ و رەنگێن جودا.
 د مادەیێ شێست و ئێکێ دا ئاماژە دایە هندێ کو پله‌دارێن له‌شکری و دانا باوه‌ری و بالوز و پلەیێن تایبەت کارێ په‌رله‌مانی یه‌ لـ دویف ده‌ستوری، به‌لێ نوکە ئەڤە بوویە کارێ حکومەتێ و سەرۆك و وەزیری و بـ کەیفا خۆ دانان و گورینێ تێدا دکەتن. دیسان لـ مادەیێ شێست و پێنجێ بەحسا جڤاتەکا دی یا یاسادانانێ هاتیەکرن ئەو ژی (جڤاتا فیدرالی) یە، بەلێ هەتا نوکە ناڤه‌کێ کویڤی یه‌ و دڤیا هه‌می ده‌ما دگه‌ل په‌یڤا (په‌رله‌مانێ عیراقێ) هاتبایە ژبەرکو دوو جڤاتن و تمامکەرێن ئێك دوونە د دەستوری دا و جڤاتا نووینەرێن هەرێمانن و ئەڤ جڤاتە یا د پرانیا سیستەمێن فیدرالی دا هەی، بەلێ هەتا نوکە بتنی یا مایە د ناڤ لاپەرێن دەستوری دا و چ پێنگاڤ بۆ نەهاتینە هاڤێتن د بوارێ بجهـ ئینانێ دا.
مادەیێ سەد و چلێ یێ دەستورێ عیراقێ نەهاتیه‌ بجهـ ئینان و بـ ئاشكرایی دژایه‌تی و رێگری لێ هاتیه‌کرن و بـ شانازی ڤە ئەندامێن پەرلەمانی لـ بەر سینگێ سازیێن راگەهاندنێ و لـ بەر چاڤێن هەموو دونیایی دگۆت مە رێگری لـ بجهـ ئینانا ئەڤی مادەیی دکر و بێ لێپرسین و سزادان و دیڤچوون بۆ هەبیت!  دیسان نەدانا رێژه‌یا کوردان 17%ـێ یا کوردان ژ بۆدجەیا پشکا کوردستانێ و نەبەرەڤانیکرنێ ژ کوردستانێ کو ئەرکێن حکومەتا عیراقێ یە و گەلەك مادە و بەند و یاسایێن دی سەرپێچیا وان دهێتەکرن و هاتینە پشتگوهـ هاڤتێن.
ئه‌ڤە و گه‌له‌ك نموونه‌یێن دی یێن هەین ژ مادە و بەندێن ده‌ستوری یێن لادان و سەرپێچی لـ سەر هاتەکرن ژلایێ دەستهەلاتدارێن عیراقێ ڤە، و بـ ئه‌ڤی ره‌نگی پشتی ده‌ستور نه‌هاتیه‌ بجهـ ئینان کوردان و هەمی پێکهاتەیێن دی یێن د چارچوڤێ عیراقێ دا ماف هه‌یه‌ ژ عیراقێ جودا ببین و بۆ خۆ رێکەکا دی هەلبژێرن و د چارچوڤێ سیستەمەکێ دی دا خۆ ببینن و ئەڤرۆ بریارا ریفراندومێ بدەن و مافێ چارەنڤیسێ خۆ دیار بکەن کا د سەربەخۆ بن یان بمینن د چارچوڤێ عیراقەکا ئێکگرتی دا.





ئەم هەواڵە 919جار خوێندراوەتەوە
 
 
ڤیدیۆ گەلەری
زۆر خراپ دەکەوێتە خوارەوە
لە قافا گیرا
سامسۆنگ گاڵتە بە ئەپڵ دەکات
ژیانی خۆی کردە قوربانی سەرشێتیەک
خراپی لێ قەوما
 
 

پێناسە | گەلەری | ئەرشیف | پەیوەندی

پێبژاردنی پۆلیسی هاتووچۆ هەولێر | دهۆک | سلێمانی

هەموو مافەکان پارێزراون بۆ ئاژانسی هەواڵی زاگرۆس

Developed By: Omed Sherzad