English | عربی | Kurdî دواهەواڵ
ڕاستەوخۆ  
 
رایـــــا گشـــــتى
2019-01-13 [01:38 AM]

نڤیسینا : پەروین رەمەزان دوسکی


بۆچوونا جڤاكه‌كێ یان كۆمه‌كا خودان پێگه‌هان دناڤدا ده‌رباره‌ى بابه‌ته‌ك ژ بابه‌تان دهێته‌ هژمارتن رایا گشتی، و پروسا وه‌رگرتنا ڤێ بۆچوونێ و ده‌ستنیشانكرنا نیشانێن وێ ژ ئه‌ركێن هه‌ره‌ هه‌ستیاره‌ دناڤ ژیانا خه‌لكیدا، ژبه‌ركو ئه‌و چه‌نده‌ یا هه‌ڤگرێدایه‌ دگه‌ل كاروباره‌كێ جڤاكی یێ ناڤێكهه‌لبووى، و گرنگییه‌كا تایبه‌تا هه‌ى بره‌نگه‌كی گه‌له‌ك ئه‌نجامێن گرنگ و هه‌ستیار پێڤه‌ دگرێداینه‌ چ دپشته‌ڤان بن یان هه‌ڤدژ بن یان بێلایه‌ن بن.
ژبه‌رهندێ نێچیرڤان بارزانى، سه‌روك وه‌زیرێن هه‌رێما كوردستانێ گرنگیه‌كا زور ب رایا گشتى دایه‌ و ژلایێ وێ ڤه‌،ئه‌ڤ كاره‌ دهێنه‌ هژمارتن ژ كارێن هویربین و پێدڤی ب راستگویی و ئینصافێ و رێبازه‌كا زانستییا هه‌ڤسه‌نگ و تایبه‌تمه‌نده‌، و زێده‌بارى دادپه‌روه‌ری و بێلایه‌نى و هه‌بوونا بلندترین ئاستێن هه‌ستكرنا ب به‌رپرسیاره‌تیێ و شه‌فافیه‌تێ، چ ژلایێ شه‌نگستێن رایا گشتیڤه‌ بیت یان ئه‌و لایه‌نێن ب راوه‌رگرتنان رادبن و پیڤانێ بو دكه‌ن.
رایا گشتی یا كاریگه‌ره‌ د ڤه‌لڤاندنا كاودانێن سیاسیێن هه‌ر وه‌لاته‌كیدا و دناڤ سیسته‌مێن دكتاتوری ژیدا، و ده‌وله‌ت و حكومه‌ت كاردكه‌ت رایا گشتی بده‌ستبێخن چ ل سه‌ر ئاستێ ناڤخۆ بیت یان نێڤده‌وله‌تی بیت، تا كو ببیته‌ فشار ل سه‌ر دروستكه‌رێ بریارا سیاسی ب وی ئاراسته‌یێ ئه‌و گونجای دبینیت، و هێزا رایا گشتی په‌یدا دبیت ژ به‌لاڤبوونا فێركرنێ و هشیاریا خه‌لكی ب ماف و ئه‌ركێن وان، لێ ده‌رباره‌ى مه‌شروعیه‌تا ئه‌نجامێ رایا گشتی دگه‌هیتێ ئه‌ڤه‌ ژى پشتبه‌ستنێ دكه‌ته‌ سه‌ر پێگه‌هشتنا سیاسی و جڤاكی یێن كو ده‌سته‌واژه‌یێن رایا گشتی پێكدئینن، و بسمارك دبێژیت: (ئه‌ز رایا گشتیمه‌ ماده‌م ئه‌زم دروست دكه‌م).
زاراڤێ رایا گشتی نه‌هاتییه‌ بكارئینان تا دویماهیێن سه‌دێ هه‌ژدێ، ئه‌و ژى دگه‌ل بلندبوونا دیاردا گه‌شه‌كرنا سكانی یا بله‌ز و خرڤه‌بوون دناڤ باژێرێن پیشه‌سازی یێن مه‌زن دا، و دده‌مه‌كیدا ژێكجوداهی دناڤبه‌را  فه‌یله‌سوف و هزرڤانێن وی ده‌میدا هه‌بوو ده‌رباره‌ى په‌یڤێن وێ، لێ زاراڤێن هه‌ڤئاوا مانه‌ڤه‌ هه‌لگرێن رامان و ناڤه‌رۆكا وێ، ژبه‌ركو مونتسكیو ناڤكریه‌ ب (ئاقلێ گشتی) و روسو ناڤكریه‌ ب (ئیرادا گشتی). لێ سه‌ره‌راى هه‌بوونا چه‌ندین زاراڤێن ده‌ربرینێ ژڤێ دیارده‌یێ دكه‌ن ئه‌وا پتر ژ زانسته‌ك و تایبه‌تمه‌ندییه‌كا ئینسانی د ئێخیته‌ كاری، ئیجماعه‌كا هه‌ى ل سه‌ر وێ چه‌ندێ كو ئه‌و هه‌ژموونا رایا گشتی هه‌ى پێدڤییه‌ ببیته‌ جهێ گرنگیدانا سیاسه‌تمه‌دار و فه‌یله‌سوف و هزرڤانان.
راى،حوكمه‌كه‌ یان نه‌رینه‌كا مرۆڤێ تاك یان جه‌ماعه‌تێ وه‌ك به‌رهه‌مێ ئاقلی یێن هاتییه‌ ئاڤاكرن ل سه‌ر ئه‌زموون و تێبینی و شه‌هره‌زایی و میراسێ رۆشنبیری یێ تاكی یان جه‌ماعه‌تێ، و پرۆسا ده‌ربرین ژێكرنێ دهێته‌ كرن بره‌نگه‌كێ دیار و ئاشكه‌را یان ڤه‌شارتی و برێكێن ژێكجودا و میكانزمێن فره‌لایه‌ن، د په‌یڤێدا یان ڤه‌لڤینێ یان وێنه‌ی یان به‌رێخودانا ده‌ربرینكه‌ر یان ئاماژه‌ یان ب بێده‌نگی و متبوونێ.
لێ ده‌رباره‌ى گشتی، رایا تاكه‌كه‌سى یا كه‌سان نه‌لجهێ گرنگیدانا وانه‌یێن مه‌یه‌ ل ڤێرێ هه‌رچه‌نده‌ دگرنگن بو دروستكرن و پێگه‌هاندن و پێكئینانا تشتێ گشتی ئانكو تێگه‌هێ رایا گشتی رامان ژێ رایا جه‌ماعه‌تێیه‌ ئه‌وا هه‌ڤگرێدانێن ئارمانجا هه‌ڤپشك و به‌رژه‌وه‌ندییا هه‌ڤپشك و چاره‌نڤیسێ گشتی دناڤبه‌را واندا هه‌ى و وان پێكڤه‌گرێدده‌ت.





ئەم هەواڵە 5287جار خوێندراوەتەوە
 
 
ڤیدیۆ گەلەری
چەند بیرۆکەیەک بۆ ڕزگاربوون لە گەرمای ھاوین
بەدڵنایی دوو جار سەیری دەکەیەوە ، منداڵێکی زۆر قشە
چەند دیمەنێکی لافاوی شاری شیراز لە ئێران
لە رووداوێکی ھاتووچۆ ئۆتۆمبێلێک دەفڕێت
منداڵێک لە ناو ئۆتۆمبێلی دایکی دەکەوێتە خوارەوە
 
 

پێناسە | گەلەری | ئەرشیف | پەیوەندی

پێبژاردنی پۆلیسی هاتووچۆ هەولێر | دهۆک | سلێمانی

هەموو مافەکان پارێزراون بۆ ئاژانسی هەواڵی زاگرۆس

Developed By: Omed Sherzad