عەلی شەتری، بەڕێوەبەری کۆمپانیای بەبازاڕکردنی نەوتی عێراق (سۆمۆ) ئەو دەنگۆیانەی ڕەتکردەوە کە جاروبار سەبارەت بە بوونی قاچاخچێتی نەوت لە هەرێمی کوردستان بڵاودەکرێنەوە. هاوکات پێشبینی کرد لە ماوەی داهاتوودا لەگەڵ زیادبوونی وەبەرهێنان، ئاستی بەرهەمهێنانی نەوتی خاو لە کێڵگەکانی هەرێم زیاد بکات.
شەتری بە شەفەق نیوزی ڕاگەیاند: “وەزارەتی نەوت ڕاستەوخۆ لەگەڵ وەزارەتی سامانە سروشتییەکانی هەرێمی کوردستان مامەڵە دەکات، و ئەو ڕێککەوتنەی لە نێوان هەردوولادا هەیە سەبارەت بە دەستپێکردنەوەی هەناردەی نەوتی هەرێم بە باشترین شێوە بەڕێوەدەچێت.”
سەبارەت بە بانگەشەکانی قاچاخچێتی نەوت لە کوردستان، بەڕێوەبەری کۆمپانیاکە وتی: “لەوانەیە لە ڕابردوودا قاچاخچێتی نەوت هەبووبێت، بەڵام ئێستا هیچ دڵۆپە نەوتێک لە هەرێمەوە ناچێتە دەرەوە مەگەر لە ڕێگەی (سۆمۆ)وە نەبێت.”
ئامارەکانی هەناردەکردن و بەکارهێنان
شەتری ئاماژەی بەوەش کرد کە:
• تێکڕای هەناردەی نەوتی هەرێم بۆ بەندەری جیهانی تورکی دەگاتە 200 هەزار بەرمیل لە ڕۆژێکدا.
• ئەوەی لە بەرهەمهێنان دەمێنێتەوە، بە بڕێکی سنووردار کە دەگاتە 50 هەزار بەرمیل لە ڕۆژێکدا، بۆ پێداویستی ناوخۆیی لەناو هەرێمدا بەکاردێت.
وەبەرهێنان و داهاتەکان
بەڕێوەبەری سۆمۆ وتیشی: “وەبەرهێنان لە کێڵگەکانی هەرێمی کوردستان جارێکی تر دەستی بە زیادبوون کردووەتەوە و پێشبینی زیادبوونی بڕی بەرهەمهێنان دەکەین.” ڕوونیشی کردەوە کە کۆمپانیاکە مانگانە وردبینی لە داهاتە داراییەکانی هەناردەی نەوتی هەرێم دەکات کە دەگاتە نزیکەی 350 بۆ 400 ملیۆن دۆلار و ڕاستەوخۆ دەچێتە خەزێنەی دەوڵەتەوە. سەبارەت بە تێچووی دەرهێنانیش، وتی: “ئەوەی قەرەبووی دەکەینەوە 16 دۆلارە بۆ هەر بەرمیلێک، بەپێی ئەوەی لە یاسای بودجەدا بۆ نرخی دەرهێنان پەسەند کراوە.”
لە کۆتایی لێدوانەکەیدا، ئاماژەی بەوە کرد کە ئێستا ڕاوێژکارێکی نێودەوڵەتی کار دەکات بۆ پێداچوونەوە و لێکۆڵینەوە لە تێچووی بەرهەمهێنان و گواستنەوە و مافەکانی هەرێمی کوردستان. جەختیشی کردەوە کە ئەو ڕێککەوتنەی نێوان هەردوولا بۆ دەستپێکردنەوەی هەناردەی نەوت، شایەنی نوێکردنەوەیە چونکە سەرکەوتنێکی ئاست بەرزی بەدەستهێناوە.
هەواڵی پێشوو