سەرەڕای لێدوانەکانی سەرۆکی ئەمریکا سەبارەت بە خاوکردنەوەی گرژییەکان، وەزیری جەنگی ئەو وڵاتە جەخت لە بەردەوامیی گەمارۆ توندەکان دەکاتەوە.
پیت هیگسێت، وەزیری جەنگی ئەمریکا، ئەمڕۆ شەممە، 30-5-2026 ڕایگەیاند، هێزە دەریاییەکانی وڵاتەکەی بەردەوامن لە جێبەجێکردنی گەمارۆیەک کە بە “پۆڵایین” وەسفی کرد لەسەر بەندەرەکانی ئێران، هاوکات کۆنترۆڵی تەواوی هێڵەکانی هاتوچۆی دەریاییان لە گەرووی هورمزدا کردووە.
هیگسێت لە لێدوانێکی ڕۆژنامەوانیدا گوتی: “واشنتن بەردەوام دەبێت لە فشارخستنە سەر ئێران تا ئەو کاتەی دەگەینە ڕێککەوتنێکی قبوڵکراو. ئێمە دەمانەوێت ئازادیی هاتوچۆی دەریایی لە گەرووی هورمز مسۆگەر بکەین و بۆ هەموو سیناریۆیەکان ئامادەین.”
بەریتانیا: گەمارۆکە بە توندی جێبەجێ دەکرێت
لەلایەکی دیکەوە، دەستەی دەریایی بەریتانیا جەختی لەوە کردەوە کە هێزەکانی ئەمریکا زۆر بە “توندی” گەمارۆ دەریاییەکەی سەر ئێران جێبەجێ دەکەن، سەرەڕای ئەوەی دۆناڵد ترەمپ ڕایگەیاندبوو کە گەمارۆکە هەڵگیراوە. دەستە بەریتانییەکە هۆشداری دا کە بارودۆخی گەرووی هورمز هێشتا “مەترسیدارە” و داوای لە کەشتییەکان کرد خۆیان لەو ناوچەیە بەدوور بگرن. هەروەها داوای لە کاپتنی کەشتییەکان کرد بە ڕوونی نیشانی بدەن کە مەبەستیان نییە بەرەو بەندەرەکانی ئێران بڕۆن، چونکە سەرپێچیکردنی فەرمانەکانی هێزی دەریایی ئەمریکا مەترسی دەخاتە سەر ژیانیان.
ناڕوونی لە هەڵوێستی کۆتایی
ئەم لێدوانە توندانەی وەزیری جەنگی ئەمریکا لە کاتێکدایە کە ڕۆژی هەینی دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا، ڕایگەیاندبوو گەمارۆی دەریایی سەر ئێران هەڵگیراوە و داوای لە تاران کردبوو دەستبەجێ گەرووی هورمز بکاتەوە.
هاوکات سەرچاوەیەکی ئاگادار سەرلەبەری ئەو زانیارییانەی ڕەتکردەوە کە باس لە هەڵگرتنی ڕێکارە دەریاییەکانی سەر ئێران دەکەن. وەزارەتی دەرەوەی ئێرانیش لە کۆمێنتێکدا ڕایگەیاند کە تاوەکو ئێستا “هیچ ڕێککەوتنێکی کۆتایی” لەگەڵ ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا واژۆ نەکراوە، گەرچی گفتوگۆکان بۆ گەیشتن بە ئاشتییەکی گشتگیر لە ناوچەکەدا بەردەوامن.