بڕیارە بەیانیی ڕۆژی چوارشەممە، پارچەیەکی گەورەی مووشەکی کۆمپانیای “سپەیس ئێکس” کە لە ساڵی ڕابردووەوە لە بۆشایی ئاسماندا سەرگەردانە، بە خێراییەکی زۆر بكهوێته سهر ڕووی مانگ.
وردەکاریی پێکدادانەکە
ئەم تەنە کە قەبارەکەی هێندەی پاسێکی قوتابخانەیە، کێشی دەگاتە ٤ تۆن (٤٠٠٠ کیلۆگرام). چاوەڕوان دەکرێت کاتژمێر ٠٢:٣٥ خولەکی بەیانی بە کاتی ڕۆژهەڵاتی ئەمریکا و 9:35 بهكاتی ههولێر بە خێرایی ٨,٦٩٠ کیلۆمەتر لە کاتژمێرێکدا بدات لە ڕووی مانگ.
بەهۆی ئەم پێکدادانەوە، تۆز و خۆڵێکی زۆر لەسەر مانگ بەرز دەبێتەوە، هەرچەندە پێشبینی دەکرێت بەهۆی تیشکی خۆرەوە ئەو دووکەڵ و تۆزە ڕووناک ببێتەوە، بەڵام بینینی بە چاوی ئاسایی لە زەوییەوە کارێکی ئەستەم دەبێت.
هۆکاری ئەم ڕووداوە چییە؟
کۆمپانیای سپەیس ئێکس ڕایگەیاندووە کە ئەم پێکدادانە “بەبێ مەبەست” بووە. ئەم پارچەیە بریتییە لە “قۆناغی دووەم”ی مووشەکی (Falcon 9) کە لە کانوونی دووەمی ٢٠٢٥دا بۆ گەیاندنی ئامێرێکی مانگنشین ڕەوانە کرابوو.
جولیانا شایمان، بەڕێوەبەری پرۆگرامەکانی ناسا و دراگۆن لە سپەیس ئێکس، ڕایگەیاند: “تێکەڵەیەک لە چالاکییە خۆرییەکان و هێزی کێشکردن، پارچە مووشەکەکەیان خستووەتە سەر ئەم ڕێڕەوە بەرەو مانگ.”
گرنگیی زانستی و مەترسییەکان
بیڵ گرای، دروستکەری نەرمەواڵەی گەردوونناسی کە یەکەمجار ڕاپۆرتی لەسەر ئەم پێکدادانە بڵاوکردەوە، دەڵێت: “ئەم ڕووداوە هیچ مەترسییەکی بۆ سەر کەس نییە، بەڵام ئاماژەیە بۆ جۆرێک لە کەمتەرخەمی لە چۆنیەتی ڕزگاربوون لە پاشماوە ڕەقەکانی بۆشایی ئاسمان (Space Junk).”
پێشبینی دەکرێت پارچە مووشەکەکە لە چاڵێکی مانگ بە ناوی “ئاینشتاین” (Einstein Crater) بکەوێت. زانایان هیوادارن لە ڕێگەی ئەم پێکدادانەوە زانیاریی نوێ دەربارەی پێکهاتەی خاکی مانگ بەدەست بهێنن.
مێژووی پێکدادانەکان لەسەر مانگ
پێکدادانی پاشماوەی مووشەکەکان بە مانگەوە کارێکی دەگمەنە. لە ساڵی ٢٠٢٢دا پارچە مووشەکێکی چینی بە مانگدا کێشا، هەروەها لە ساڵی ٢٠٠٩دا ئاژانسی ناسا بە مەبەست قۆناغێکی مووشەکی کێشا بە مانگدا بۆ لێکۆڵینەوە لە بوونی ئاو.
ئەم ڕووداوە لە کاتێکدایە کە ناسا و سپەیس ئێکس خەریکی تاوتێکردنی ڕێگەی نوێن بۆ ڕێگریکردن لەم جۆرە ڕووداوانە لە داهاتوودا، بەتایبەت کە ناسا بەتەمایە لە ساڵانی داهاتوودا بنکەیەک لەسەر مانگ دروست بکات و نایەوێت پاشماوە فڕێدراوەکان ببنە مەترسی بۆ سەر کەشتیوانانی ئاسمان.