توێژینەوە نوێیەکان دەریانخستووە کە بەهۆی گۆڕانی کەشوهەوا و بەرزبوونەوەی پێوانەیی پلەکانی گەرما، خەڵک کەمتر وەرزش و جووڵە دەکەن. ئەمەش مەترسییەکی گەورەیە و پێشبینی دەکرێت ببێتە هۆی گیانلەدەستدانی پێشوەختی ٤٧٠ بۆ ٧٠٠ هەزار کەس لە ساڵدا تا ساڵی ٢٠٥٠.
بۆ بەردەوامبوون لەسەر وەرزشکردن و پاراستنی تەندروستی بەبێ تووشبوون بە جەڵتەی گەرما (Heatstroke)، توێژەران ئەم ستراتیژیانە پێشنیاز دەکەن:
١. وەرزشکردن لە کاتە فێنکەکاندا
– باشترین گۆڕانکاری ئەوەیە کە بەیانیانی زوو یان ئێواران وەرزش بکەیت.
-هەمیشە ئەو شوێنانە هەڵبژێرە کە سێبەرن، چونکە جیاوازیی پلەی گەرمای نێوان بەركەوتنی ڕاستەوخۆی خۆر و سێبەر دەگاتە ١٢ بۆ ١٥ پلەی سیلیزی.
٢. پشکنینی ڕێژەی شێ (Humidity)
– جەستە لە ڕێگەی ئارەقکردنەوە و مژینی لە لایەن هەواوە خۆی فێنک دەکاتەوە، بەڵام لە کاتی بەرزبوونی شێدا، هەوا ناتوانێت ئارەقەکە بمژێت و پڕۆسەی فێنکبوونەوەی جەستە پەککەوێت.
– نەبوونی با و ڕەوتی هەوا لە شوێنە داخراوەکاندا مەترسیی شڵەژانی گەرمی (Heat stress) زیاتر دەکات.
٣. کورتکردنەوەی کاتی وەرزش و کەمکردنەوەی قورسییەکەی
– لە ڕۆژە زۆر گەرمەکاندا کاتی وەرزشەکەت کەم بکەرەوە و کاتی پشووەکانت زیاد بکە.
– لە کاتی پشووەکاندا بچۆره ناو ژینگەیەکی فێنک (ژووری فێنککراوە بە سپلیت یان سێبەرێک کە پانکە و ئاوی ساردی لێبێت).
٤. فێنککردنەوەی زیرەکانە (Cool down)
– زەرفی بەفر (Ice packs) کاریگەرییەکی کەمی هەیە چونکە تەنیا بەشێکی بچوکی پێست دەگرێتەوە.
– جێگرەوەی باشتر: نقومکردنی دەست و قۆڵەکان لەناو ئاوی سارددا، یان ڕشتنی ئاو بەسەر جەستەدا، چونکە مژینی ئەو ئاوە لەسەر پێست هەمان کاری ئارەقکردنەوە بێ ماندووبوون بۆ جەستە دەکات. هەروەها خاولییەکی تەڕ و سارد لەسەر قۆڵ و قاچەکانت دابنێ.
٥. پێش-فێنککردنەوە (Pre-cooling)
– پێش ئەوەی بچیتە دەرەوە بۆ ناو گەرماکە، کەمێک پلەی گەرمای ناوەوەی جەستەت دابەزێنە (بۆ نموونە لە ڕێگەی خواردنەوەی ئاوی زۆر سارد یان ئاوی شێوە بەستوو/Ice slurry)؛ ئەمە وەک بەرگرییەک و کاتێکی زیاترت پێدەدات پێش ئەوەی گەرماکە بگاتە قۆناغی مەترسیدار.
٦. ڕێگە بدە جەستەت ڕابێت (Acclimatisation)
– ئەگەر بە شێوازێکی پلەبەندی لە ماوەی ٧ بۆ ١٤ ڕۆژدا لەناو گەرمادا وەرزش بکەیت، جەستەت ڕادێت؛ ڕێژەی ئارەقکردنەت زیاد دەکات، قەبارەی پلازمای خوێنت بەرز دەبێتەوە و جەستەت باشتر خوێن بۆ ماسولکەکان دەنێرێت. بەڵام ئەگەر بۆ ماوەیەک لە گەرما دووربکەویتەوە، ئەم ڕاهاتنە بە خێرایی لەدەست دەدەیت.
٧. بزانی کەی دەوەستیت
-وەرزشوانە پیشەگەرەکان زیاتر لە خەڵکی ئاسایی لەبەردەم مەترسیی جەڵتەی گەرمادان، چونکە ئەوان ڕاهاتوون لەسەر بەزاندنی سنووری بایۆلۆژیی خۆیان.
– هەمیشە گوێ لە جەستەت بگرە؛ ئەگەر نیشانەکانی وەک: گێژبوون، هێڵنجدان، ماندوێتی توند، یان لێدانی خێرای دڵت تێدا دەرکەوت، دەستبەجێ وەرزشەکە ڕابگرە و جەستەت فێنک بکەرەوە.