لە پێناو دابینکردنی سەرچاوەیەکی بەردەوامی ئاو و تەندروست بۆ هاوڵاتییان و ڕووبەڕووبوونەوەی گۆڕانکارییەکانی_ژینگە، حکوومەتی_هەرێمی_کوردستان لە ڕێگەی چەندین پڕۆژەی_ستراتیژییەوە هەنگاوی کرداری بەرەو گەشەپێدانی کەرتی ئاو ناوە، لەم چوارچێوەیەدا، قەبارەی بەرهەمهێنانی ڕۆژانەی ئاوی خاوێن بۆ زیاتر لە ملیۆنێک مەتری سێجا بەرزکراوەتەوە، کە ئەمەش یارمەتیدەرێکی گرنگ دەبێت بۆ کەمکردنەوەی گرفتی_کەمئاوی لە ناوچە جیاجیاکاندا.
بەپێی ئامارەکان، لە ئێستادا ڕۆژانە بڕی ملیۆنێک و 197 هەزار مەتری سێجا ئاو لە هەرێمی_کوردستان بەرهەم دەهێنرێت.
هەوڵەکانی حکوومەتی هەرێمی کوردستان لەم بوارەدا چەندین پڕۆژەی گرنگ لەخۆدەگرن کە کارەکانیان بە سەرکەوتوویی کۆتایی هاتووە و کەوتوونەتە خزمەت هاوڵاتییانەوە، لەوانە:
پڕۆژەی فریاگوزاری خێرای هەولێر: بە تێچووی 720 ملیار دینار جێبەجێ کراوە و توانای بەرهەمهێنانی 480 هەزار مەتری سێجا ئاوی هەیە.
پڕۆژەی ئاوی قوشتەپە: بە تێچووی 222 ملیار دینار دروستکراوە و توانای بەرهەمهێنانی 72 هەزار مەتری سێجایە.
پڕۆژەی ئاوی فایدە-دهۆک: بە تێچووی 50 ملیار دینار تەواو کراوە و توانای 72 هەزار مەتری سێجای هەیە.
پڕۆژەی گەیاندنی ئاو بۆ 51 گوندی بارزان: بە تێچووی 30.1 ملیار دینار جێبەجێ کراوە و توانای بەرهەمهێنانی 24,000 مەتری سێجایە.
پڕۆژەی ئاوی پیرمام و دەوروبەری: بە تێچووی 34.7 ملیار دینار تەواو کراوە و توانای بەرهەمهێنانی 9,600 مەتری سێجایە.
پڕۆژەی تۆڕی ئاوی هەولێر: بە درێژیی 411 کیلۆمەتر و بە تێچووی 25 ملیار دینار جێبەجێ کراوە.
پڕۆژە بەردەوامەکان
هاوکات لەگەڵ پڕۆژە تەواوکراوەکاندا، کارکردن لەسەر چەندین پڕۆژەی دیکەی ستراتیژی لە ناوچە جیاجیاکان بەردەوامە کە ئامانجیان بەهێزکردنی ژێرخانی ئاوی هەرێمە بۆ داهاتوو:
پڕۆژەی ئاوی دوکان-سلێمانی سێ: بە تێچووی 551 ملیار دینار و توانای بەرهەمهێنانی 240 هەزار مەتری سێجا کارەکانی بەردەوامە و ڕێژەی تەواوبوونی گەیشتووەتە 1%.
پڕۆژەی چارەسەری ئاوی قورس (قۆناغی دووەم): بە تێچووی 579 ملیۆن دۆلار و توانای چارەسەرکردنی 210,000 مەتری سێجا کار دەکات، کە تا ئێستا 4%ـی کارەکانی تەواو بووە.
پڕۆژەی ئاوی گۆپتەپە چەمچەماڵ: بە تێچووی 101 ملیار دینار و توانای 60 هەزار مەتری سێجا جێبەجێ دەکرێت و ڕێژەی تەواوبوونی گەیشتووەتە 37%.
پڕۆژەی ئاوی ئاکرێ: بە تێچووی 41.1 ملیار دینار و توانای 72 هەزار مەتری سێجا کار دەکات، کە 67%ـی کارەکانی کۆتایی هاتووە.
پڕۆژەی ئاوی ڕانیە چوارقوڕنە-حاجیاوا: بە تێچووی 36.7 ملیار دینار و توانای 72 هەزار مەتری سێجا کارەکانی بەردەوامە و 70%ـی کارەکانی تەواو بووە.
پڕۆژەی ئاوی دەربەندیخان: بە تێچووی 25 ملیار دینار و توانای 24 هەزار مەتری سێجا کارەکانی بەرەو پێش دەچێت و ڕێژەی تەواوبوونی گەیشتووەتە 75%.
پڕۆژەی ئاوی بەردەڕەش: بە تێچووی 428 ملیار دینار و توانای بەرهەمهێنانی 72 هەزار مەتری سێجا لە ژێر کاردایە و تا ئێستا 10%ـی تەواو بووە.
پڕۆژەی چارەسەری ئاوی قورس (قۆناغی یەکەم): بە تێچووی 200 ملیۆن دۆلار و توانای 52,500 مەتری سێجا دەستیپێکردووە و 1%ـی تەواو بووە.
لە ساڵانی ڕابردوودا، لێکەوتە نەرێنییەکانی گۆڕانی_کەشوهەوا، کەمبوونەوەی بارانبارین و وشکەساڵی بەردەوام، بوونە هۆی کەمبوونەوەی سەرچاوەسروشتییەکان و دابەزینێکی بەرچاو لە ئاستی ئاوی ژێرزەویدا، ئەم دۆخە مەترسییەکی ڕاستەقینەی لەسەر هاوسەنگیی ژینگەیی و دابینکردنی ئاوی خاوێن دروستکرد، ئەمەش وای لە لایەنە پەیوەندیدارەکان کرد ستراتیژی کارکردنی خۆیان بەرەو بەکارهێنانی ئاوی_سەر_زەوی بگۆڕن.
ستراتیژی نوێی بەڕێوەبردنی سەرچاوەکانی ئاو تەنیا لە دابینکردنی ئاوی خواردنەوەدا کورت نابێتەوە، بەڵکو لە ڕێگەی دروستکردنی بەنداوەکان و پاراستنی_ئاوی_ژێرزەوی، هەنگاو بەرەو بەدیهێنانی ئاسایشی ئاو بۆ داهاتوو دەنێت، هاوکات جێبەجێکردنی سیستەمی چارەسەرکردنی ئاوەڕۆی قورس و پاشماوەکان، دەرفەتێکی نوێ دەڕەخسێنێت بۆ دووبارە بەکارهێنانەوەی ئاوی پاککراوە لە بوارەکانی کشتوکاڵ و پیشەسازیدا، ئەمەش فشار لەسەر سەرچاوە_سروشتییەکان کەم دەکاتەوە و پارێزگاری لە ژینگەی ناوچەکە دەکات.

